کلّی ترین و هستی شمولترین و انسانی ترین سئوال بشر است و اگر در نزد هر فرد و گروه و ملّت و مذهبی جواب خاصّ خودش را دارد طبیعی است زیرا کلیۀ امور حیات و هستی درونی و برونی انسان را شامل است و بستگی دارد که هر فرد و گروهی از دیدگاه چه مسئله ای از زندگی به این سئوال بپردازد یعنی شدیدترین مسئلۀ او چه باشد و از چه دری به بن بست با کلّ زندگی رسیده باشد .

اگر حقیقت همان خدا هم باشد خدای دو فرد و دو مذهب یکسان نیست واختلاف بین خدایان همواره بوده است . و همانطور که قبلاً گفتیم از آنجائی که حقیقت در نزد هر فردی یک امر کاملاً خصوصی و منحصر بفرد است لذا حق جوئی در بشر و حق پرستی ها منشأ اشدّ تضادها و جنگ ها و انحصار طلبی ها و ستم ها نیز بوده است :

نبرد بین حق های «من» ، نبرد بین ِ حق ِ من ها : نبرد بین حقوق !

هرکجا که جنگی جدّی وجود دارد جنگ بین حق ها می باشد زیرا حقیقت ها محصول شدیدترین بن بست ها و دردهای بشر است و لذا جای اغماض و ایثار ندارد و پاسخ آخر و راه حلّ نهائی برای نجات محسوب می شود و لذا مخالفان و موانع راه خود را تا سرحدّ نابودی سوق می دهد تا «خود» را نجات دهد .

به همین دلیل است که حقیقت هر کسی یا گروهی یک امر مطلق و چانه ناپذیر و قهّار است و این یک معضلۀ فلسفی و منطقی نیست که جای مذاکره و انعطاف داشته باشد بلکه برخاسته از اشدّ جبرها و بدبختی هاست ، برخاسته از غایت جهل ها و بطالت هاست . همۀ حقیقت ها اینگونه اند اگر جدّی و کامل باشند و صاحب قدرت باطنی . مابقی تئوریها هستند نه حقیقت .